پیش‌بینی محققان درباره انقراض انسان: جمعیت جهان تا سال ۲۴۱۵ به آستانه نابودی می‌رسد

گروهی از پژوهشگران در گزارشی تازه، پیش‌بینی قابل‌توجهی درباره آینده انسان مطرح کرده‌اند. آنها می‌گویند انسان خردمند (Homo sapiens)، یعنی گونه‌ای که انسان امروزی به آن تعلق دارد، ممکن است طی چند قرن آینده منقرض شود. در مطالعات پیشین به مسئله انقراض انسان‌ها در هزاران سال آینده اشاره شده بود.

بخش زیادی از پژوهش‌های مربوط به انقراض معمولاً روی گیاهان و حیوانات تمرکز دارد و وقتی پای انسان به میان می‌آید، انقراض بیشتر به‌عنوان یک احتمال مطرح می‌شود، نه یک روند قطعی. اما نویسندگان این پژوهش دیدگاه متفاوتی دارند. آنها می‌گویند:

«ما موافقیم که انقراض رخ خواهد داد، اما درباره زمان آن اختلاف‌نظر داریم.»

انقراض انسان بر پایه کاهش زادآوری

پیش‌بینی‌های این گروه براساس داده‌های باروری سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۵ در هر پنج منطقه سازمان ملل متحد یعنی آفریقا، آمریکا، آسیا، اروپا و اقیانوسیه استوار شده است. پژوهشگران با استفاده از یک روش احتمالاتی و با بازه اطمینان ۶۶ درصد، روندی کاهشی و شدید را برای جمعیت جهان ترسیم کرده‌اند.

براساس این مدل، جمعیت کنونی جهان که حدود ۸.۱ میلیارد نفر است، ابتدا اندکی افزایش پیدا می‌کند و تا سال ۲۰۳۹ به حدود ۸.۴ تا ۹.۰ میلیارد نفر می‌رسد. اما پس از آن، روند کاهش آغاز می‌شود. طبق این پیش‌بینی، جمعیت جهان تا سال ۲۱۳۰ به ۲.۵۹ تا ۲.۸۲ میلیارد نفر و تا سال ۲۱۳۹ به ۱.۴ تا ۱.۹ میلیارد نفر کاهش خواهد یافت.

این روند کاهشی در قرن‌های بعدی شدیدتر می‌شود. مدل پژوهشگران نشان می‌دهد جمعیت جهان تا سال ۲۲۳۰ به ۵۱.۵۳ تا ۷۲.۱۱ میلیون نفر می‌رسد. تا سال ۲۲۳۹، این عدد به ۴.۵ تا ۶.۳ میلیون نفر کاهش پیدا می‌کند و تا سال ۲۲۸۰ به ۳.۰ تا ۴.۱ میلیون نفر می‌رسد.

براساس همین پیش‌بینی، تا سال ۲۳۰۰ فقط ۷۶۷ هزار و ۴۰۰ تا ۹۹۷ هزار و ۴۰۰ نفر از جمعیت انسانی باقی خواهند ماند. این رقم تا سال ۲۳۶۰ به ۳۳ هزار و ۴۰ تا ۴۰ هزار و ۱۸۹ نفر کاهش پیدا می‌کند و تا سال ۲۴۱۵ تنها ۱,۰۵۸ تا ۱,۲۸۱ نفر باقی می‌مانند؛ نقطه‌ای که پژوهشگران آن را زمان وقوع انقراض در نظر گرفته‌اند.

در مدل منطقه‌ای این پژوهش، آسیا نخستین منطقه‌ای است که در سال ۲۲۸۰ از نظر جمعیتی ناپدید می‌شود. پس از آن، اروپا در سال ۲۲۹۵، آمریکا در سال ۲۳۰۰، آفریقا در سال ۲۳۶۰ و در نهایت اقیانوسیه در سال ۲۴۱۵ به این مرحله می‌رسند.

پژوهشگران برای این روند به چند عامل مشترک ازجمله تمایل افراد به داشتن فرزندان کمتر، پیشرفت فناوری‌های پیشگیری از بارداری، افزایش ناباروری در مردان و زنان و هزینه بالای بزرگ‌کردن فرزند اشاره کرده‌اند. همچنین پیرشدن جمعیت‌ها تا جایی که بخش بزرگی از افراد از سن باروری عبور کنند نیز در آن نقش خواهد داشت.

به گفته نویسندگان این گزارش، انقراض انسان با انقراض بسیاری از گونه‌های دیگر تفاوت دارد. بسیاری از گونه‌ها با تهدیدهای بیرونی مانند تغییرات اقلیمی یا نابودی زیستگاه روبه‌رو هستند، اما در این مدل، انسان به‌دلیل شرایط درونی و جمعیتی خود به‌سوی انقراض حرکت می‌کند.

در مجموع، این گزارش تلاش می‌کند مطالعات انقراض را از زاویه‌ای متفاوت بازتعریف کند؛ زاویه‌ای که در آن، کاهش جمعیت انسان نه یک سناریوی دور و مبهم، بلکه یک روند قابل‌اندازه‌گیری معرفی می‌شود. طبق این مدل، انسان خردمند ممکن است در بازه ۳۱۴ تا ۴۲۴ سال آینده از بین برود؛ نه به‌دلیل یک نیروی خارجی، بلکه به‌دلیل فروپاشی جمعیتی ناشی از کاهش باروری.